omzwervingen

Pietralunga, Gubbio, Valfabricca, Assisi, Spello, Montefalco, Spoleto. Wie Umbrie heeft gezien is hier vast ook allemaal geweest.

Gubbio

Stuk voot stuk prachtige oude plaatsen, die ik voornamelijk in goed gezelschap van een frans stel heb aangedaan. Behalve kerken en palazzo’s bekijken ook heerlijk gegeten. De maaltijd op straat voor ons Ostello in Valfabricca overtrof alles. De eigenaresse had kennelijk zin in koken en vergaste ons op een 6 gangen menu. Met de beste ingredienten, wel te verstaan.

Beste maal in Valfabrica op straat voor Ostello

Helaas kun je dat er op de foto niet aan afzien, maar het was subliem. Assisi is op de Franciscus route natuurlijk het hoogtepunt maar niet noodzakelijkerwijs het eindpunt. Hij heeft zoveel rondgezworven dat er tussen Rome en Assisi ook veel aan hem herinnert. Assisi is, net als Verna, een waar bedevaartoord. Heel druk met extra controles door het leger. Waar veel mensen zijn heerst angst voor aanslagen. Deze week is er een top van religieuse wereldleiders voor vrede in Assisi; extra veiligheidsmaatregelen dus. Na Assisi ben ik de vallei ingedoken en maak meer km’s doordat het vlak is. Het is bovendien niet zo heet meer. Zelfs een dag met mijn jack aan gelopen. Het heeft de laatste dagen enorm veel geregend. Die natte bossen en bergen hoefde ik gelukkig niet meer in.

Bij kluizenarij San Pietro in Vigneto

Ik zal nog een keer terug moeten komen om het laastste stuk naar Rome af te maken. Nu moet ik mijn terugvlucht zien te halen. Eigenlijk komt het wel goed uit want de Romaanse brug na Spoleto is afgesloten sinds de aardbeving en daar moet ik eigenlijk wel overheen.

Brug bij Spoleto

Mijn laatste resterende dag blijf ik dus maar in Spoleto. Helemaal niet erg, want hier is veel te zien en ik kan van hieruit gemakkelijk per trein in Rome komen.

Assisi was inderdaad bijzonder. Ik had vooraf geen voorstelling van de San Francesco kathedraal met de tombe van Franciscus alsook niet van de basiliek Santa Maria dei Angeli, waar Franciscus is gestorven. Maar ik moet zeggen dat het veel indruk op me gemaakt heeft. Het zijn vooral de fresco’s die het tot een hoogtepunt maken. Je mag er geen foto’s maken, dus wat ik heb is van slechte kwaliteit

Assisi

Helemaal alleen door de bergen lopen is heel meditatief. Het is de beste manier om je dicht bij het aardse te brengen. Het gaat alleen nog maar om het hier en nu. De krakende stenen onder de voeten; hinderlijke vliegen die je als een heerlijk hapje belagen, het zweet dat van het hoofd drupt, het verkoelende briesje in het gezicht en het genot van het weidse uitzicht. De mooiste etappes zijn die waar ik hoog loop, op de kam van een berg met links en rechts diepe dalen en zich achter elkaar verschuilende bergen. Dat is zo prachtig.

Maar om daar te komen moet je wel veel klimmen en dat is zwoegen en veel zweten. Zo’n 800 a 1000 m klimmen  op een dag is op deze route normaal. Vaak ga je per dag niet 1 top over maar 2 of wel 3. Al dat stijgen en dalen maakt deze route zwaarder dan andere camino’s. Het gaat hier niet om hoeveel kilometers per dag je loopt, maar hoeveel uur per dag. Ik loop tussen de 6 en 8 uur. Met wat pauzes een complete werkdag dus. Op sommige steile stukken haal ik echt amper 2 km per uur. Ik ben me er zeer bewust van om alles met beleid en in kalmte te doen. Met de juiste concentratie passeer ik lastige stukjes langs ravijnen, door beekjes, en los ik onduidelijke routeaanwijzingen op. Desondanks ben ik toch een paar keer fout gelopen en heb me laten redden door de GPS. Een paar jaar geleden was ik zonder dit hulpmiddel ongetwijfeld falikant fout gelopen en dat kan in de bergen inderdaad heel slecht uitpakken. De GPS behoedt mij voor gevaarlijke dwalingen en doodlopende weggetjes. Je hoeft er niet op te rekenen dat iemand je komt redden want er is helemaal niemand in de bergen. Er zijn best een handvol andere wandelaars op weg naar Assisi maar merkwaardigerwijs volgt iedereen een andere route en gebruikt een ander boekje. Gister heb ik met 4 fransen ervaringen uitgewisseld. Zij waren bv helemaal niet in Bocca Serriola geweest hoog in de bergen. Spijtig voor hun want dat is een heel mooie route. Wel krijg ik de indruk dat Kees Roodenburg grote voorliefde heeft voor ruige natuur. Soms stuurt hij je gewoon door dicht struikgewas of overgroeide graspaadjes. Dit is bv echt een serieus pad! Beetje bij beetje leer ik zo de schrijver van de gids kennen. Zo komt het dat ik op sommige overnachtingsplekken absoluut de enige ben zoals in Bocca Serriola terwijl in de plaatsjes in het dal iedereen ineens weer opduikt. En dat is ook gezellig. 

Dit plaatje is gemaakt bij de Franciscaner kluizenarij Montecasale, waar nog 3 capucijners verblijven. Daar staat een groot beeld van Franciscus die mediterend uitkijkt over het dal.

La Verna is een plek hoog boven op een grote rotspartij waar Franciscus zijn stigmata ontving. Dwz dat hij op dezelfde plaatsen op het lijf wonden kreeg zoals Jezus die had op handen, voeten en hart. Ik ben te nuchter om te kunnen uitleggen hoe dat kon. Maar op die plek staat nu een uitgebreid kloostercomplex wateen echt bedevaartsoord is geworden. Op een Franciscaanse voettocht ontkom je er niet aan om dit alles te bekijken. Je kunt de grot in waar hij verbleef en natuurlijk zijn er allerlei memorabilia, en kapellen met veel blauw/wit keramiek aan de muur van della Robbia. Ik arriveerde er na een inspannende wandeling van 7 uur met meerdere steile klimpartijen van 1000m. Allemaal bossen, maar het laatste uur waren deze heel bijzonder. Van die oeroude sprookjes bossen waar alles met een dikke laag mos bedekt is.

Heel bijzonder om dan ineens onder aan die rots van Franciscus te staan. Als wandelaar kun je er slapen, wat ik prompt gedaan heb. Op een zaaltje met 13 bedden lag ik met nog 2 Italianen. Twee knappe jongens. Een had de hele wereld rondgereisd en als manager gewerkt maar nu bezig met een priesteropleiding. Wonderlijk hoe iemand zoiets kan besluiten. Er waren overigens nog heel veel meer gasten. Om voor mij onnavolgbare redenen werden wij strict gescheiden van deze ‘gewone’ pelgrims. Onze ontvangst was er niet minder om. Wij zaten in de mooiste kamer en de obers passeerden ons bij herhaling met lekkere dingen.

Morgen zit ik weer in een klooster,  dat van Sancepolcro. Vandaag had ik in mijn nieuwe lichtgewicht tentje van nog geen kilo willen kamperen. De weergoden vonden dat kennelijk geen goed plan. Op het eind van de middag ging het zo hard plensen dat ik mij genoodzaakt zag een hotelletje op te zoeken.

Ik ben al gelijk van mijn zelfgemaakte planning afgestapt. In Pisa en Florence was zoveel te zien dat ik in beide steden  2 dagen gebleven ben. Bovendien was het zo bloedheet dat ik even moest acclimatiseren. De scheve toren heb ik gelaten voor wat ie is. Het angstvallig rondjes schuifelen van 40 jaar geleden liggen nog vers in mijn geheugen. Tegenwoordig kun je daar niet meer komen, zag ik. Alleen nog bovenop waar een hek is. Het Sacro Monumentale wat pas sindsdien toegankeljk is gemaakt voor publiek maakte veel indruk op me. In Florence had ik een hotelletje vlakbij de Santa Maria Novella. Ook een aanrader vanwege de prachtige fresco’s. In 1966 stond het water van de Arno daar 1,5m hoog, wat veel schade veroorzaakte. Ze laten er mooi zien hoe ze restaureren met natuurlijke extracten. Dit keer heb ik ook de koepel van de Dom beklommen om zo Bruneleschi’s wonder van de dubbele koepelwand van binnenuit te ervaren. En natuurlijk heb je bovenop een geweldig uitzicht. Ik heb zelfs ook nog de Campanile beklommen en de verfraaiingen van Giotto eens goed bekeken. Feitelijk ben ik overal geweest. Heerlijk om eens de tijd te nemen alles goed te bekijken. De stad leek me kleiner. Misschien komt dat omdat ik tegenwoordig een onvermoeibare wandelaar ben en mezelf heel snel kan orienteren.

Met enige vertraging aan de wandel gegaan en 2 etappes per bus overgeslagen om mijn planning weer op te pikken. 1000 m hoger lijkt het klimaat iets aangenamer, hoewel nog steeds heet. De routes zijn heel pittig;veel klimmen en dalen. De bosroutes zijn fijn vanwege de schaduw. Ik heb er nu 2 dagen opzitten en kan helemaal meevoelen hoe St. Franciscus thuis was in de bossen met de vogels en de dieren. Prachtige dennen en beukenbossen met dichte partijen varens. Vanochtend schrok ik enorm toen vlakbij een groot hert verstoord opsprong uit zijn varenbed. Wat later spurtten een familie wilde zwijnen voor mijn neus weg. Mensen kom je niet tegen. Vannacht sliep ik in het klooster van Camaldoli. Er zitten daar Benedictijne nonnetjes, maar de rest van t klooster dient als een retraiteoord. Plaatsen in de refter waren ingedeeld en ik heb de avond zeer aangenaam doorgebracht met 3 Italianen. 3 individuen die om uiteenlopende redenen daar waren, maar het waren alle 3 interessante mensen  met grote begeestering. Jammer dat ik niet alles kon verstaan. Ik was de enige wandelaar die avond, hetgeen als vanzelf veel respect afdwong!