omzwervingen

Vanaf Bari hebben we wat gehopt langs de Via Francigena del Sud. Dagje lopen, dagje treinen en nu treinen we alleen nog maar. Met 35 a 40 graden is dat veruit het verstandigst. Eigenlijk het enige wat te doen is. In kleinere plaatsjes is het niet altijd helder wanneer de treinen precies gaan. Bijgevolg hebben we uren op perrons doorgebracht. Soms een beetje zonde van de tijd maar anderzijds levert het ook een andere kijk op Italie op. Italianen zijn heel erg behulpzaam; een meisje gaf ons een lift van station naar centrum Ostuni; ze hebben alle tijd voor je. Maar als je echt iets wilt wéten is hun informatie niet zo betrouwbaar. En staan we dus weer eindoos op een trein te wachten terwijl we de tijden extra gecheckt hadden. Meestal zonder gezelschap of een enkele migrant, die zijn best doet om je een paar eurootjes te ontfutselen voor een reisje Bari.

Hier en daar zagen we migranten werken op het land, maar eigenlijk was dat op één hand te tellen. Het lijkt erop dat migranten voornamelijk in de middelgrote provinciesteden verblijven. Hoe het ze daar vergaat..?…wij weten het niet.

Wat betreft de landbouw is het beeld: hoe zuidelijker hoe meer monocultuur. Uiteindelijk groeien er alleen nog maar olijven. We kunnen overigens erg genieten van oeroude bomen!

De Via Appia c.q. ViaTraiana eindigt in de havenstad Bari. Het is een plaats met een lange historie. Vanaf hier gingen de Romeinen per schip verder met de uitbreiding van hun rijk. Er staat een immense zuil die getuigt van het einde van deze Romeinse route. Ook Vergilius heeft hier gewoond en is er aan zijn epos Aeneas begonnen.

Tussen Bari en Brindisi liggen enkele pareltjes die zeer de moeite waard zijn om te bezoeken als je deze kant van Italie verkent. Zoals Monopoli met zijn Venetiaans aandoende vissershaven.

En Ostuni, de cittá bianca…. Het zijn echte vakantieplaatsjes en dan zijn ook wij ineens echte vakantiegangers geworden. Altijd in voor een lekkere negroni of zoiets.

Ostuni, cittá bianca

Van zwemmen is nog niets gekomen. Als je met een rugzak langs de stranden loopt ben je met iets anders bezig dan een toerist die vanuit de auto in zijn zwembroek in het water gaat liggen.

We zijn nu in het barokke Lecce en hebben besloten dat dit onze zuidelijkste plaats zal blijven. Vanaf hier gaan er geen treinen verder en het busverkeer zuidwaarts is heel ongewis.

Daar staat hij weer te zwaaien op de majolica koepel

Lecce, voor chiesa Santa Irene

We zijn moe en laten Santa Maria di Leuca als beoogd eindpunt van de Via Francigena del Sud voor wat het is. We hebben veel bijzondere ervaringen opgedaan en het is mooi geweest. Als wandelroute is deze route niet de gemakkelijkste en ook niet altijd even interessant, doordat er veel lange stukken zijn in alsmaar hetzelfde landschap. Misschien is eind oktober het beste seizoen om hier doorheen te trekken. We hebben er vanavond lang over zitten delibereren met een fles Primitivo. Wie weet maken we dat slotstuk nog eens af. We laten ons nu uitwuiven door San Oronzo, die op de top van de Duomo staat.

Eerder dan gepland zitten we te genieten van uitzicht op de Adriatische zee. Dat komt omdat het te heet werd om te lopen in de brandende zon zonder schaduw. Aangezien er geen enkele reden is om onszelf te bewijzen hebben we een stuk met de bus gedaan. In Bari hebben we een fijn B&B adresje gevonden met een fantastisch dakterras.

Hier is het echt toeristies. Vanaf Bitonto (25 km terug landinwaarts) komen we ineens toeristen/buitenlanders tegen. De sfeer is gelijk heel anders. Iedereen loopt in een soort vrijetijds kleding of jeans met gaten. Er zijn meer barretjes en restaurants en de prijzen zijn niet veel hoger dan in het binnenland. In Bari kun je heerlijk vis eten.

Zelfs het verkeer lijkt ons minder macho. Dit laatste zal zich nog moeten bewijzen komende dagen. Bari heeft een heel aangenaam en gezellig centro storico; een labyrinth van kleine straatjes vol wasgoed boven je hoofd.

Het is ook de stad van Sint Nicolaas. Hij ligt hier in de crypte van de Nicolaas kathedraal. Een mooie Romaanse kerk met Byzantijnse invloeden.

Bari, San Nicola heeft nu bloemen!

Bari, processie maar San Nicola van Chr. orthodoxen

dav

Sint Nicolaas komt eigenlijk uit Lycie in Turkije maar zijn stoffelijke resten zijn hier naartoe gevaren. Daardoor heeft hij ook Orthodox Christelijke volgelingen.

Onze B&B ligt vlakbij deze kerk. Eigenlijk treffen we alsmaar mooie slaapplekken. Ook in Bitonto logeerden we temidden van de historische bouwwerken. Die avond zaten we zelfs eerste rang op ons balkonnetje met uitzicht op de slotavond van een lokaal festival: lekkere muziek en goede sfeer. Van alle politieke verwikkelingen in Italie merken wij weinig. Op tv in een bar zie je geregeld nieuws, maar het lijkt of niemand er naar kijkt. En mijn Italiaans is te beperkt voor een echt gesprek. Wel eens geprobeerd, maar toen werd gelijk argwanend gevraagd of we journalisten waren…. Ik weet het meest van de Italiaanse crisis door gewoon de Volkskrant te lezen op de smartphone😕

Bitonto, kathedraal

In Troia kwam het water nog met bakken uit de hemel en verzopen we zowat in de lege straat toen we de poort van ons pelgrimshostel niet open kregen. Een Italiaan van de Osteria waar we gegeten hadden was ons behulpzaam: een echte ‘Don’. Inmiddels is het gewoon heet en droog en hebben we flink wat kilometers afgelegd op veelal rechte weggetjes.

Aanvankelijk was het fraai en prettig heuvelachtig met enorm veel windmolens. Daarna uitgestrekte graanvelden, grootschalige olijf- en wijngaarden. Afgewisseld met allerlei fruitbomen.

Dit is Puglia. De landbouwschuur van Italie.

De Apenijnen hebben we definitief achter ons gelaten. De laatste dagen waren heel heet en op onze via Traiana was er nauwelijks schaduw te vinden. Ergens midden in deze vlaktes ligt Santuario Incoronato. Dat is een nieuw pelgrimsoord: een merkwaardige plek, maar goed voor een overnachting.

8 km naar Santuario Incoronato in bloedhitte zonder schaduw

In Ceringnola troffen we een uitstekende B&B naast de Dom.

Deze plaats was in de tijd van de Romeinen een en al opslagplaats van graan. Vierkante blokjes op de grond is wat er nog van rest.

Elke overnachting blijft een verrassing. In Canosa hebben we gister zowat geen oog dicht gedaan door nachtelijke herrie en een waardeloos bed. Vandaar dat we vandaag verkast zijn naar Hotel del Centro. Prima. Doch vreemd dat er helemaal niemand is in dit hotel. Wij hebben de sleutels gekregen en het hele hotel is van ons.

Hier in het zuiden lijkt Italie nog echt op de taferelen van Fellini, Visconti of Antonioni. Op zondag gaan de Italianen naar de kerk. Iedereen is dan opgedoft als bij een bruiloft. Kleine meisjes op hakken en jongetjes in pak.

Het straatbeeld wordt in de steden erg bepaald door oude mannen. Daar zijn er kennelijk heel veel van. De jongeren paraderen met de auto. Dat is hun heilige koe.

De Italiaanse koffie is onovertroffen, maar de ontbijtjes stellen niks voor. Daar kun je niet op gaan lopen. Lunch of avondeten daarentegen zijn altijd lekker. Soms hebben wij zelfs genoeg aan een antipasta. Een karafje wijn erbij en onze maaltijd is al compleet.

Elke dag is het een tijdrovende toer om een slaapplaats geregeld te krijgen. De afstanden zijn soms noodgedwongen groot omdat er nergens overnacht kan worden. We lopen meestal van 9.00 tot ongeveer 17.00uur. Dan is het fijn om te weten waar we kunnen slapen. Vaak vragen we de host van de laatste nacht een telefoontje te plegen voor de komende nacht. Ik bel ook wel eens zelf, maar begrijp soms niets van de stortvloed. die ik dan pver me heen krijg. We hebben echt heel leuke ervaringen.

We sliepen al eens op een buffel agriturismo, waar we de allerbeste mozarello kregen voorgeschoteld. Elders serveerde de hostes groente uit eigen tuin zoals verse tuinbonen. Die zijn rauw heerlijk. Onderweg passeerden we allerlei gewassen. Hier in Catania verbouwen ze zelfs tabak. Natuurlijk zagen we veel olijfgaarden, wijngaarden, maar ook hazelnoot, peer, kiwi, vijgen, kersen etc.

Het weer zit niet mee. Op dit moment zijn we gestrand in een bar, wachtend op de bus die slechts 2x per dag langs komt. Hier zitten we droog en hebben eten, drinken, wifi. Het regent de hele dag en morgen ook volgens de voorspelling. Onze geplande route is niet te doen: steil omhoog, veel modderige graspaden, een riviertje zonder brug. We hebben geslapen in een pelgrimshuis in Buonalbergo, een dorpje hoog in de Apenijnen.

We gaan nu rechtstreeks met de bus naar Troia en slaan zo een paar andere hooggelegen dorpjes over, waar geen bus langs komt. Wij zijn jaloers op het mooie weer in het noorden. Verder alles o.k. met ons. Onze voeten zijn inmiddels flink gehard. De eerste week liepen we allebei behoorlijk wat blaren op, veroorzaakt door natte sokken en schoenen. Lena kon op een gegeven moment bijna niet meer vooruit door een pijnlijke zwarte nagel. Dat is allemaal verleden tijd. Een paar zonnige dagen doen wonderen!

In Benevento is de via Traianus begonnen bij de Arco Traianus. Deze Romeinse keizer uit de 2e eeuw was wellicht de meest sociale. Hij onderwierp ook zichzelf aan de wet (!) en voerde sociale voorzieningen in voor de armen. Tegelijkertijd breidde hij zijn rijk oostwaarts uit. Daardoor werd onder zijn heerschappij het Romeinse Rijk op zijn grootst. Benevento heeft ook een mooie Duomo uit de 8e eeuw met een prachtig (nieuw) interieur.

De Italianen langs onze route zijn opvallend behulpzaam en vriendelijk. Het lijkt wel alsof we elke dag geluksvogels zijn. Iedereen heeft gehoord van de Via Francigena hoewel we geen enkele andere wandelaar zijn tegengekomen. Jammergenoeg is de bewegwijzering met de visjes in Benevento opgehouden. Soms stoppen auto’s spontaan om een praatje te maken. Iedereen wil weten wat we aan het doen zijn en waar we vandaan komen. Italianen zijn verslaafde autorijders. Als we een stukje over een SS weg (strada statale) moeten lopen is dat met gevaar voor eigen leven. Dat zijn meestal smalle 2 baanswegen waar ze scheuren als gekken. Lena gaat dan voorop met haar rode hoedje, voor de zichtbaarheid.

Sinds onze start in Marino (door de vertragingen van Ryanair startten we niet in Rome maar daar) hebben we nog niet 1 buitenlandse toerist gezien. Dat is toch wel heel merkwaardig. We zijn al 2 weken onderweg. In ons pelgrimsonderkomen afgelopen nacht was er dan eindelijk 1 andere pelgrim: een Italiaanse vrouw. Na 2 weken de eerste!

Velden vol poppies (klaprozen) komen we tegen. Dit symbool van WO l in Belgie geldt ook hier als symbool van de omgekomen soldaten aan het eind van WO ll. Bij Monte Casino hadden de geallieerden een Phyrrus overwinning. Meer dan 50.000 soldaten verloren zij terwijl ‘slechts’ 20.000 duitse soldaten het leven lieten. Het moet een enorm slagveld geweest zijn, waarbij niet alleen het plaatsje Cassino totaal verwoest werd. Ook het op de top van de Monte Cassino gelegen Benedictijner klooster werd flink gebombardeerd. De Monte Cassino is nu één groot herdenkingsoord. Het stadje werd herbouwd en de Fiatfabriek heeft ongetwijfeld bijgedragen aan de wederopbouw.

Vandaag is het weer stukken beter: lekker zonnetje. We lopen heerlijk tussen de steile bergen met fraaie vergezichten.

We staan geregeld gefascineerd te kijken naar bloeiende cacti en andere exoten.

De dag ervoor waren we in Aquino, de plaats waar de bekende christelijke filosoof Thomas van Aquino vandaan komt. Er staat een mooie Romaanse kerk.

Eronder liggen resten van de oude stad Capua, indertijd na Rome de grootste stad. Nu vindt je er nog allerlei archeologische resten. Onze route liep een stukje over de aloude Via Latina.

We vragen ons af waarom we uitgerekend nu in Italie zitten terwijl het thuis in het noorden zo’n prachtig weer is. Lena hoort dagelijks over de hittegolf in Zweden. In Nederland is het ook niet slecht. Hier is het koud en nat. Om te lopen is de temperatuur prima, maar die poncho zouden we liever niet hoeven te gebruiken. Het natte weer zorgde vandaag voor een complicatie. Nietsvermoedend liepen wij door de bossen richting Aquino toen we ineens voor een snelstromende rivier stonden. Volgens de boekjes van De Weg van de Franken en het Italiaanse basisboek van Monica d’Atti een droge bedding waar je geen woorden aan vuil hoeft te maken. Tja, nooit werd rekening gehouden met zoveel regenval als nu. We bekeken de rivierovergangen vanaf verschillende punten, maar zagen onszelf al met rugzak en al afdrijven. De rivier vol stenen gooien verwierpen we als ondoenlijk.

De GPS blijkt dan weer eens onontbeerlijk. Zo konden we een alternatieve route over een brug ontdekken. Edoch….terug, en kilometers om. Toch maar de moed verzameld. Een mazzeltje was dat er langs die route een barretje bleek te zijn terwijl het begon te stortregenen.

Soms zijn er ook hier mensen met een groot caminohart, die zelf een brug bouwen voor langslopende pelgrims.  Zoals de fameuze Enzo, die wij helaas niet thuis troffen.Wat betreft het vinden van de route moet gezegd dat op deze Via Francigena del Sud de GPS onontbeerlijk is. Ik had van tevoren alle tracks op de OsmAnd kaarten gedownload en die zijn een geweldig hulpmiddel. Weliswaar is de route bewegwijzerd, maar de bruine bordjes van de Via Francigena geven alleen verwarring. Daar deugt niet veel van. Er is ook een bewegwijzering met een vis als symbool. Die zijn goed zodat we nu achter de vissen aan lopen.

Als je er eentje mist vindt je helaas nooit meer een ander. Zonder GPS kom je er niet uit hier.

Na overnachtingen in de kloosters van de Cisterscienzer nonnetjes ( in Anagni en in Casamari),

Casamari: Suore Cistercensi della Caritá di San Bernardo

een Hollywoodachtig hotel in Ceprano zitten we nu in een houten huisje bij een manege zonder paarden. Elke dag wat anders!☺ Elke dag een verrassing!☺

We hebben al 6 dagen gelopen. De tijd vliegt. Ik was al bijna vergeten dat ik mijn buik vol had van Ryanair. Op dinsdag werd mijn vlucht zonder opgaaf van reden gecancelled. Ik ben een dag later vertrokken. Toen bleken er techniese problemen te zijn en vertrokken we 3,5 uur later. Leuke bijkomstigheid was wel dat ik daardoor in dezelfde vlucht terecht kwam als mijn broer en schoonzus uit den Bosch. Met RyanAir heb ik het overigens helemaal gehad.

Wij moeten steeds denken aan het heuveltje op en af in Toscane, maar hier lijken de klimmetjes aan het eind van de dag naar onze volgende Centro Storico nog hoger. Misschien lijken ze zwaarder doordat het elke middag regent, hoost en onweert. Het weer is ongekend, volgens de Italianen. Zo hoort het niet in mei. Elk plaatsje is gelukkig een ware beloning.

Ooit gehoord van Artena? We kwamen er geen buitenlander tegen. Hopelijk blijft het bespaard van massatoerisme. We sliepen er op de top boven het dorp.

Artena

Artena

Of Anagni? We slapen ook hier weer op de mooiste locatie. Bij de Cistersciensers dit keer. Zowaar op de plek waar Bonifacius VIII huisde.

Op dit moment zitten we in Veroli en doen het even rustig aan. Een paar dagen meer dan 26km p.d. is eigenlijk teveel met dit landschap en een rugzak.